22 Şubat 2019 Cuma

"Yüzbaşının Kızı"- Aleksandr Puşkin





📚Yüzbaşının Kızı, Puşkin'in 1833-1836 yılları arasında yazdığı, çarlığa karşı yapılan büyük bir köylü ayaklanmasını anlatmakta. Gerçek hayattan alınmış kahramanlar ve olaylar  ile tüm gerçekliğiyle bir isyan , savaşın insanlık dışı yüzü gözler önüne seriliyor. 



KİTABIN KÜNYESİ


Adı                 : YÜZBAŞININ KIZI
Orijinal Adı   : Kapitanskaya Dochka
Yazarı            : Aleksandr Sergeyeviç Puşkin
Çevirmen      :Ataol Behramoğlu (Hasan Ali Yücel Klasikler Dizisi)
Türü              : Roman
Yayınevi        : Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Sayfa Sayısı  :
Baskı             : 6.Baskı
Ülke               : Rus Edebiyatı

📚 Yemelyan Pugaçov Ayaklanması sırasında genç Rus bir subayla görev yaptığı kale komutanı yüzbaşının kızı aralasındaki aşk, en saf haliyle kaleme alınmış. 

📚Her ne kadar gayet  açık ve sade bir  dil ile sürükleyici bir anlatım kullanılmış olsa da   Gogol, Turgenyev, Dostoyevski, Tolstoy gibi büyük yazarların Puskin'den etkilendiğini bilmiş  olmamdan kaynaklanan karşılıksız kalan yüksek beklentiye rağmen   bir solukta okuyup bitirdiğimi söyleyebilirim.

📚Sade, uzun ve süslü  tasvirlerden ,  cümlelerden uzak kalınarak yazılmış olsa da,  yazar bizi olayların içinde  hissettirmiş, bir ara subayın çaresizliklerine bizi de ortak etmiş, kalenin kuşatılmasının Maşa'da oluşturduğu korkuyla yüreklerimizi  titretmiş ve Sibirya soğuklarını hissettirmeyi başarmış bulunmakta.

KİTAPTAN ALINTILAR

Yazarların kimi zaman, akıl danışıyormuş gibi görünüp kendilerini övecek okuyucu aradıkları bilinen bir şeydir. 
*
Temiz, fakat parça parça olmuş bir yürekten taşan duanın tatlı lezzetini ilk kez tadarak, gelecek konusunda kaygılanmayı bir yana bırakıp derin bir uykuya daldım.
*
Elbiseni yeniyken, şerefini gençken koru."

Puşkin'in Hayatı (Romanın giriş bölümünde Ataol Behramoğlu'nun incelemesinden alıntı yaptıklarım)
📚1799'da, zengin ve aydın bir ailenin çocuğu olarak Moskova'da doğdu. Zamanın soylu aile çocuklarının tümü gibi, ilköğrenimini Fransızca gördü. Yine çocuklukyıllarında Yunan-Latin klasiklerini, Voltaire, Rousseau gibi özgürlükçü, aydınlanmacı Fransız yazarlarını okuma olanağı buldu. Bir Rus köylü kadını olan dadısından da, Rusçayı, Rus halk masallarını öğrendi.
📚 Puşkin öncesi Rus yazınının ana yönelişleri, romantizm ve klasizm akımlarıydı. Bunlar da daha çok Batı yazınlarının etkisi altında doğmuşlar, ulusal temele yeterince oturmamışlardı. Puşkin, Batı kültürü ve özgürlükçü düşünceyle Rus halk duyarlığını kaynaştırdığı yapıtlarında, Rus yazın dilini gerek sözcük dağarı, gerekse tümce yapısı ve anlatım özellikleri bakımından arındırmış ve zenginleştirmiş, bu dile çağdaş ve ulusal bir yapı kazandırmış, yapıtlarında ilk kez Rus toplumunun halksal özelliklerini yansıtan tipler yaratmakla Rus yazınında ulusal ve gerçekçi çığırın öncüsü olmuştur.
📚 Aleksandr Puşkin her şeyden önce ozandır.Rus ve dünya yazınına, aralarında ''Ruslan ile Ludmila'', ''Çingeneler'', ''Bahçesaray Çeşmesi'', ''Kafkas Tutsağı'', ''Yevgeni Oneğin'' gibi anlatı-şiirler de bulunan ölümsüz bir şiir mirası bırakmıştır. ..şiir çevirisinin özel güçlükleri nedeniyle, kendi ülkesi dışında şiirlerinden çok, öykü ve romanlarıyla tanındığı söylenebilir.
📚Dostoyevski, Nekrasov, Tolstoy, Çehov vb. daha sonraki dönemlerin birçok büyük yazarı için tükenmez esin kaynakları olmuşlardı. Bütün bu öyküler ince bir alay, zekâ, yalın ve şen bir insan sevgisiyle örülüdür.
ESERLERİ
💎''Dubrovski''yi, konunun romantik örgüsüne karşın, acımasız, baskıcı bir yönetime karşı bir halk ayaklanmasını konu alışıyla, yazıldığı dönem bakımından, oldukça gözüpek bir yapıt saymak gerekir.
💎Yine aynı dönemin ürünlerinden ''Maça Kızı''nda, hedef bu kez Petersburg sosyetesidir. ''Maça Kızı''nı bir fantezi, traji-komik bir öykü olarak görmek olası.
💎''Mısır Geceleri'' yine yüksek sosyete çevrelerine yönelik acı bir alaydır. Modern anlatım ve kurgu özellikleri taşıyan öyküsünde Puşkin, dönemin resmi yazın çevrelerine ve baskıcı yönetime karşı, sanatın özgürlüğü konusunda düşüncesini ustaca yansıtmaktadır.
💎 ''Roslavlev'', Napolyon'un Rusya seferi sırasındaki Rus yüksek sosyetesini incelikle eleştiren bir küçük anlatıdır.
💎''Erzurum Yolculuğu'' Puşkin'in çok yönlü zekâsının, kültürünün ışıltılarıyla parlayan bir yapıttır.

''Yüzbaşının Kızı ile karşılaştırılınca bütün romanlarımız ve büyük hikâyelerimiz yavan kalıyor. Saflık, yumuşaklık öyle bir yüksekliğe ulaşıyor ki bu yapıtta, gerçek bile yapmacık ve karikatürize edilmiş gibi görünüyor. Ortaya gerçekten de ilk olarak Rus karakterleri çıkıyor. Kalenin basit komutanı, karısı, bayraktar, biricik topuyla kalenin kendisi, zamanın karışıklığı, sıradan insanların o alçak gönüllü büyüklüğü. Bütün bunlar yalnızca gerçek değil, onu da aşan bir şey.''  GOGOL

📍''Yüzbaşının Kızı'' yazılmasaydı, Tolstoy'un ''Savaş ve Barış''ının da yazılmamış olacağı görüşü ileri sürülmektedir.

📚Bağımsız, özgürlükçü kişiliği ve dönemin ilerici okur yığınları arasında geniş yaygınlık kazanan yapıtları nedeniyle monarşi yönetiminin sürekli baskıları altında yaşayan Aleksandr Puşkin 1837 yılında komploya çok benzeyen bir düello sonucunda yaşamını yitirdiğinde henüz 38 yaşındaydı. Fakat yapıtlarıyla çoktan ölümsüzlüğe ulaşmıştı.


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder